Bu haftaki dersimizde Hadi Adanal\u0131 Hocam\u0131z, Kur\u2019an-\u0131 Kerim\u2019de ak\u0131l, akletme ve zihinsel yetilerle ili\u015fkili ayetlerin konu ve ba\u011flamlar\u0131n\u0131 epistemik erdemlerde ili\u015fkilendirerek ayr\u0131nt\u0131l\u0131 bir bi\u00e7imde ele ald\u0131. Kur\u2019an-\u0131 Kerim\u2019de fiil olarak akl\u0131n 49 yerde ge\u00e7ti\u011fini belirterek, bu ayetlerin bir k\u0131sm\u0131n\u0131n Ehli Kitap ile ilgili pasajlarda yer ald\u0131\u011f\u0131na i\u015faret etti. Hocam\u0131z, bu \u00e7er\u00e7evede \u00e7e\u015fitli ayet gruplar\u0131n\u0131 inceleyerek akl\u0131n Kur\u2019an-\u0131 Kerim\u2019deki i\u015flevini, hangi epistemik erdemlerle ve hangi zihinsel s\u00fcre\u00e7lerle ili\u015fkilendirilebilece\u011fi \u00fczerinde durdu.<\/p>\n\n\n\n
Hocam\u0131z, Bakara 76. ayette tutarl\u0131l\u0131k, d\u00fcr\u00fcstl\u00fck ve b\u00fct\u00fcnl\u00fck gibi erdemlerle ili\u015fkilendirilen akl\u0131n, Bakara 164. ayette ise soyut zihinsel bir etkinlikten ziyade d\u0131\u015f d\u00fcnyay\u0131 g\u00f6zlemlemek, duyularla elde edilen verileri de\u011ferlendirmek ve tecr\u00fcbeyi bili\u015fsel s\u00fcre\u00e7lere d\u00e2hil etmek \u00fczerinden \u015fekillenen bir ak\u0131l tasavvuruna i\u015faret etti\u011fini belirtti. Dolay\u0131s\u0131yla akl\u0131 kullanmaya te\u015fvik eden Kur\u2019an\u00ee \u00e7a\u011fr\u0131n\u0131n, insano\u011flunu d\u0131\u015f d\u00fcnyay\u0131 incelemeye ve onu tefekk\u00fcr ederek anlamaya y\u00f6neltti\u011fini vurgulad\u0131.<\/p>\n\n\n\n
Hocam\u0131z, Bakara 170. ayetin otoriteye k\u00f6r\u00fc k\u00f6r\u00fcne ba\u011fl\u0131l\u0131k ve toplumsal team\u00fclleri sorgulamaks\u0131z\u0131n hakikat konumuna yerle\u015ftirmenin zihinsel bir nak\u0131sa oldu\u011funa i\u015faret etti. Bu ba\u011flamda Kur\u2019\u00e2n\u2019da hem bireysel hem de toplumsal d\u00fczeyde olu\u015fan inan\u00e7 ve kanaatlerin sorgulamadan kabul\u00fcn\u00fc ele\u015ftirdi\u011fini ve buna kar\u015f\u0131l\u0131k zihinsel a\u00e7\u0131kl\u0131k, esneklik ve d\u00fc\u015f\u00fcnsel ba\u011f\u0131ms\u0131zl\u0131k gibi epistemik erdemleri te\u015fvik etti\u011fini vurgulad\u0131. Bu de\u011ferlendirmeler \u0131\u015f\u0131\u011f\u0131nda Kur\u2019an-\u0131 Kerim\u2019de akletmenin, salt soyut bili\u015fsel bir kapasite olarak de\u011fil, insan\u0131n duygusal, duygusal ve pratik y\u00f6nelimleriyle birlikte i\u015fleyen b\u00fct\u00fcnc\u00fcl bir yeti olarak de\u011ferlendirildi\u011fini ifade etti.
Bakara 171. ayet ise, te\u015fbihin g\u00fc\u00e7l\u00fc temsil ve anlam aktar\u0131m kapasitesinden yararlanarak hakikate kulak vermeyen kimsenin durumunu g\u00fcndelik hayatta a\u015fina olunan bir olguya, \u00e7oban\u0131n s\u00fcr\u00fcs\u00fcne sesleni\u015fine, m\u00fcracaatla kavramsalla\u015ft\u0131rmakta ve b\u00f6ylelikle bili\u015fsel kapal\u0131l\u0131\u011f\u0131 ele\u015ftirel bir ba\u011flamda g\u00f6r\u00fcn\u00fcr k\u0131lmaktad\u0131r. Hocam\u0131z bu \u00f6rnek \u00fczerinden analojinin \u00e7o\u011fu zaman bilinenden bilinmeyene do\u011fru i\u015fleyen bir kavramsal ge\u00e7i\u015f sundu\u011funu ve bu y\u00f6n\u00fcyle Kur\u2019an-\u0131 Kerim\u2019in pedagojik y\u00f6ntemlerinden biri oldu\u011funu vurgulad\u0131.
Hocam\u0131z, Bakara 242. ayette ge\u00e7en \u201cayet\u201d kelimesi \u00fczerinden d\u0131\u015f d\u00fcnyadaki deliller ile ak\u0131l aras\u0131ndaki ili\u015fkinin nas\u0131l kuruldu\u011funu ele ald\u0131. \u201cAyetler\u201din, akl\u0131n \u00fczerine \u00e7al\u0131\u015fmas\u0131 gereken bir veri, bir g\u00f6sterge ve epistemik bir imk\u00e2n alan\u0131 sundu\u011funu, bu nedenle \u201cayet\u201d kelimesinin Kur\u2019an\u2019da hem semantik hem de epistemolojik a\u00e7\u0131dan \u00f6nemli bir kavram olarak kullan\u0131ld\u0131\u011f\u0131n\u0131 belirtti. Hocam\u0131z dersin devam\u0131nda \u00c2l-i \u0130mran 65 ve 118, Maide 58 ve 103, En\u2018\u00e2m 32 ve 151 gibi ayetleri de de\u011ferlendirerek Kur\u2019an-\u0131 Kerim\u2019de akl\u0131n davran\u0131\u015ftan, pratik y\u00f6nelimlerden ve duygusal-ahlaki boyuttan yal\u0131t\u0131lm\u0131\u015f, salt teorik bir yeti olarak de\u011fil, al\u0131\u015fkanl\u0131klar\u0131m\u0131z, duyular\u0131m\u0131z, duygular\u0131m\u0131z, inan\u00e7lar\u0131m\u0131z ve eylemlerimizle birlikte i\u015fleyen b\u00fct\u00fcnc\u00fcl bir yeti olarak takdim edildi\u011fini vurgulad\u0131. Bu \u00e7er\u00e7evede Kur\u2019an-\u0131 Kerim\u2019e g\u00f6re akletmek, yaln\u0131zca zihinsel bir etkinlik de\u011fil, bu etkinli\u011fin niyetlere, eylemlere ve al\u0131\u015fkanl\u0131klara sirayet ederek onlar\u0131 d\u00f6n\u00fc\u015ft\u00fcrmesi ve g\u00fc\u00e7lendirmesi anlam\u0131na gelmektedir.<\/p>\n\n\n\n
Hocam\u0131z, b\u00f6ylece akl\u0131n Kur\u2019an-\u0131 Kerim\u2019deki yerinin epistemik erdemlerle \u00f6r\u00fcl\u00fc yap\u0131s\u0131n\u0131 \u00f6ne \u00e7\u0131kararak dersi tamamlad\u0131.<\/p>\n\n\n\n
<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"
Bu haftaki dersimizde Hadi Adanal\u0131 Hocam\u0131z, Kur\u2019an-\u0131 Kerim\u2019de ak\u0131l, akletme ve zihinsel yetilerle ili\u015fkili ayetlerin konu ve ba\u011flamlar\u0131n\u0131 epistemik erdemlerde ili\u015fkilendirerek ayr\u0131nt\u0131l\u0131 bir bi\u00e7imde ele ald\u0131. Kur\u2019an-\u0131 Kerim\u2019de fiil olarak akl\u0131n 49 yerde ge\u00e7ti\u011fini belirterek, bu ayetlerin bir k\u0131sm\u0131n\u0131n Ehli Kitap ile ilgili pasajlarda yer ald\u0131\u011f\u0131na i\u015faret etti. Hocam\u0131z, bu \u00e7er\u00e7evede \u00e7e\u015fitli ayet gruplar\u0131n\u0131 inceleyerek … <\/p>\n