Bu derste Abdullah Cevdet\u2019in metninden hareketle medeniyetler aras\u0131ndaki \u00e7at\u0131\u015fma, etkile\u015fim ve kesi\u015fim alanlar\u0131; Osmanl\u0131 ile Bat\u0131 medeniyetinin modern d\u00f6nemdeki konumu, ve ayr\u0131ca Osmanl\u0131 Devleti\u2019nin ya\u015fad\u0131\u011f\u0131 \u00e7\u0131kmazlara kar\u015f\u0131 \u00fcretilen alternatif \u00e7\u00f6z\u00fcm aray\u0131\u015flar\u0131 ele al\u0131nd\u0131.<\/p>\n\n\n\n
Abdullah Cevdet, Bat\u0131 medeniyetinin \u201ctoptan al\u0131nmas\u0131\u201d gerekti\u011fini savunur. Ona g\u00f6re inan\u00e7lar zaman ve mek\u00e2n\u0131n \u00fcr\u00fcn\u00fcd\u00fcr; bu iki unsur de\u011fi\u015ftik\u00e7e itikatlar da d\u00f6n\u00fc\u015fmeye ba\u015flar. Bu yakla\u015f\u0131m, d\u00f6nemin \u0130slamc\u0131 d\u00fc\u015f\u00fcncesi i\u00e7in kabul edilebilir bir iddia de\u011fildir.<\/p>\n\n\n\n
Pozitivist d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcrlerin bir k\u0131sm\u0131, bilimin ilerlemesiyle dinlerin zamanla ortadan kalkaca\u011f\u0131n\u0131 \u00f6ng\u00f6r\u00fcr. Bu fikir, d\u00f6nemin baz\u0131 T\u00fcrk ayd\u0131nlar\u0131n\u0131 da etkilemi\u015ftir. Onlara g\u00f6re bilim, toplumun bir\u00e7ok temel sorununu \u00e7\u00f6zecek yeg\u00e2ne g\u00fc\u00e7t\u00fcr.<\/p>\n\n\n\n
Abdullah Cevdet\u2019e g\u00f6re bat\u0131l\u0131la\u015fman\u0131n temel yolu e\u011fitim kurumlar\u0131n\u0131n Bat\u0131 modeli do\u011frultusunda d\u00f6n\u00fc\u015ft\u00fcr\u00fclmesidir. Bu \u00e7er\u00e7evede \u201cYemek ve i\u00e7mekten sonra en \u00f6nemli ihtiya\u00e7 e\u011fitimdir\u201d s\u00f6z\u00fcne kar\u015f\u0131l\u0131k, Cevdet Pa\u015fa \u201cE\u011fitim, yemek ve i\u00e7mekten bile \u00f6nemlidir\u201d diyerek e\u011fitimin mutlak \u00f6nceli\u011fine vurgu yapar. Hoca burada, bug\u00fcn bu dersliklerde bulunuyor olmam\u0131z\u0131n bile Abdullah Cevdet\u2019in \u00f6nerilerinin bir k\u0131sm\u0131n\u0131n hayata ge\u00e7ti\u011fini g\u00f6sterdi\u011fini belirtmektedir.<\/p>\n\n\n\n
Abdullah Cevdet ayr\u0131ca kad\u0131n\u0131n toplumsal hayata aktif kat\u0131l\u0131m\u0131 konusu da Abdullah Cevdet\u2019in modernle\u015fme tasavvurunda merkezi bir yer tutar. Ona g\u00f6re toplumsal geli\u015fme ancak kad\u0131nlar\u0131n kamusal ve entelekt\u00fcel hayatta g\u00f6r\u00fcn\u00fcr olmas\u0131yla m\u00fcmk\u00fcnd\u00fcr.<\/p>\n\n\n\n
Son olarak hoca, Osmanl\u0131\u2019n\u0131n son d\u00f6neminde Abdullah Cevdet gibi ayd\u0131nlar\u0131n, devletin yeniden var olma m\u00fccadelesi y\u00fcr\u00fctt\u00fc\u011f\u00fc bir d\u00f6nemde son derece zengin, tart\u0131\u015fmaya a\u00e7\u0131k ve cesur bir fikir d\u00fcnyas\u0131 ortaya koyduklar\u0131n\u0131 vurgulad\u0131. Bu birikimin bug\u00fcn de yeniden okunmas\u0131 ve de\u011ferlendirilmesi gereken \u00f6nemli bir tecr\u00fcbe oldu\u011funu ifade etti.<\/p>\n\n\n\n