{"id":7036,"date":"2026-05-17T11:13:00","date_gmt":"2026-05-17T08:13:00","guid":{"rendered":"http:\/\/test.ide.org.tr\/?p=7036"},"modified":"2026-10-02T11:17:02","modified_gmt":"2026-10-02T08:17:02","slug":"prof-dr-ejder-okumus-gercekligin-toplumsal-insasi-ve-tecdid","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/test.ide.org.tr\/index.php\/2026\/05\/17\/prof-dr-ejder-okumus-gercekligin-toplumsal-insasi-ve-tecdid\/","title":{"rendered":"Prof. Dr. Ejder Okumu\u015f: Ger\u00e7ekli\u011fin Toplumsal \u0130n\u015fas\u0131 ve Tecdid"},"content":{"rendered":"\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Kamp\u0131m\u0131z\u0131n ikinci g\u00fcn\u00fcnde Prof. Dr. Ejder Okumu\u015f \u201cGer\u00e7ekli\u011fin Toplumsal \u0130n\u015fas\u0131 ve Tecdid\u201d ba\u015fl\u0131kl\u0131 dersini ger\u00e7ekle\u015ftirdi.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">\u0130nsan, do\u011fas\u0131 ve varolu\u015fsal gereksinimleri itibar\u0131yla toplumsal bir varl\u0131kt\u0131r. Nitekim bu toplumsall\u0131k ba\u011f\u0131, bireylerin bir arada ya\u015famas\u0131n\u0131 zorunlu k\u0131lmaktad\u0131r. Tarihsel s\u00fcre\u00e7te 14. y\u00fczy\u0131lda \u0130bn Haldun\u2019un sosyolojinin temellerini (\u0130lm-i Umran) atmas\u0131 da bu toplumsal hakikatin bilimsel bir disipline kavu\u015fmas\u0131n\u0131 sa\u011flam\u0131\u015ft\u0131r. \u0130nsan\u0131n toplumsal bir varl\u0131k olu\u015fu, onun yaln\u0131zca biyolojik bir birlikteli\u011fini de\u011fil, ayn\u0131 zamanda ak\u0131ll\u0131, d\u00fc\u015f\u00fcnen ve bilgi sahibi bir \u00f6zne olmas\u0131n\u0131 ifade eder; zira tek ba\u015f\u0131na, yal\u0131t\u0131lm\u0131\u015f bir insan imaj\u0131 &#8220;d\u00fc\u015f\u00fcnen varl\u0131k&#8221; vasf\u0131n\u0131 tam manas\u0131yla ger\u00e7ekle\u015ftirmede yetersiz kalmaktad\u0131r. F\u00e2r\u00e2b\u00ee\u2019nin felsefi perspektifinde de vurguland\u0131\u011f\u0131 \u00fczere, insan\u0131n toplumsal bir varl\u0131k haline geli\u015fi, e\u015f zamanl\u0131 olarak onun d\u00fc\u015f\u00fcnen bir insan kimli\u011fi kazanmas\u0131 anlam\u0131na gelir. Bu ba\u011flamda, toplumsal hayat dura\u011fan bir yap\u0131 olmay\u0131p, bilginin arac\u0131l\u0131\u011f\u0131yla s\u00fcrekli olarak yeniden \u00fcretilen ve dinamik bi\u00e7imde \u015fekillenen toplumsal bir ger\u00e7ekli\u011fin in\u015fas\u0131ndan ibarettir.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Ger\u00e7ekli\u011fin toplumsal in\u015fas\u0131 s\u00fcrecinde, birey ile toplum aras\u0131nda d\u00f6ng\u00fcsel ve diyalektik bir ili\u015fki mevcuttur. \u0130nsan, do\u011fumundan itibaren i\u00e7ine do\u011fdu\u011fu toplumu haz\u0131r bir ger\u00e7eklik olarak bulur ve ilk olarak aile kurumuyla kar\u015f\u0131la\u015f\u0131r, ancak zamanla bu nesnel ger\u00e7ekli\u011fi fark ettik\u00e7e kendi \u00f6zg\u00fcn itirazlar\u0131n\u0131 ve rasyonalitesini de ortaya koymaya ba\u015flar. Bu noktada ebeveynlerin, \u00e7ocu\u011fun edilgen bir nesne olmad\u0131\u011f\u0131n\u0131, aksine kendi eylemlerinin bilincinde olan bir &#8220;fail&#8221; oldu\u011funu idrak etmesi elzemdir. Toplumsal d\u00f6ng\u00fc, bireyin kendi birikimlerini ve \u00f6z\u00fcn\u00fc d\u0131\u015f d\u00fcnyaya aktard\u0131\u011f\u0131 &#8220;d\u0131\u015fsalla\u015ft\u0131rma&#8221; s\u00fcreciyle ba\u015flar. Bu aktar\u0131m zamanla kurumsalla\u015farak &#8220;nesnelle\u015ftirmeyi&#8221; do\u011furur ve nihayetinde nesnel d\u00fcnya birey taraf\u0131ndan &#8220;i\u00e7selle\u015ftirilir.&#8221; Kar\u015f\u0131l\u0131kl\u0131 bir diyalektik i\u00e7erisinde i\u015fleyen bu \u00fc\u00e7l\u00fc mekanizma (d\u0131\u015fsalla\u015ft\u0131rma, nesnelle\u015ftirme, i\u00e7selle\u015ftirme), toplumun bireylerin ortak bir \u00fcr\u00fcn\u00fc oldu\u011funu g\u00f6sterir. Bu yap\u0131sal d\u00f6ng\u00fcn\u00fcn k\u0131r\u0131lmas\u0131 veya bireyin bu a\u011f\u0131n d\u0131\u015f\u0131nda kalmas\u0131, modern d\u00fcnyada intihar gibi kolektif temelleri olan derin bir anlam krizine yol a\u00e7maktad\u0131r; zira bireysiz bir toplumsal alan d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fclemeyece\u011fi gibi, tek ba\u015f\u0131na tecrit edilmi\u015f bir bireyle de toplumsal varolu\u015f ger\u00e7ekle\u015ftirilemez.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Toplumsal ger\u00e7ekli\u011fin in\u015fas\u0131nda ve d\u00f6n\u00fc\u015ft\u00fcr\u00fclmesinde en kurucu unsur bilgidir ve bu bilgi, ancak i\u00e7erisinde ya\u015fan\u0131lan toplumsal zeminde anlam kazan\u0131r. Hz. Peygamber\u2019in &#8220;\u015fu da\u011f\u0131n arkas\u0131nda bir d\u00fc\u015fman vard\u0131r&#8221; \u015feklindeki tarihsel uyar\u0131s\u0131, bilginin sosyolojik i\u015flevine \u00e7arp\u0131c\u0131 bir \u00f6rnektir: Buradaki d\u00fc\u015fman haberi salt bir ham veri de\u011fil, do\u011frudan do\u011fruya stratejik bir &#8220;bilgi&#8221; niteli\u011findedir. Birey taraf\u0131ndan al\u0131nan bu bilgi anlamland\u0131r\u0131larak enformasyona d\u00f6n\u00fc\u015ft\u00fcr\u00fcl\u00fcr ve yan\u0131 ba\u015f\u0131ndaki insanlar\u0131 etkileyerek bireyden topluma do\u011fru g\u00fc\u00e7l\u00fc bir kolektif hareketlili\u011fin fitilini ate\u015fler. \u0130nsan, yaln\u0131zca kendi zihninde kalan ham veri ve malumatla yetinemez bilginin toplumsal bir ger\u00e7ekli\u011fi ifade edebilmesi i\u00e7in toplumla payla\u015f\u0131lmas\u0131 ve kolektif bir bilince d\u00f6n\u00fc\u015fmesi gerekir. Nitekim bilmedi\u011fimiz ya da zihnimizde kodlamad\u0131\u011f\u0131m\u0131z bir olgu, bizim i\u00e7in ger\u00e7eklik vasf\u0131 ta\u015f\u0131maz; bilmedi\u011fimiz bir ger\u00e7ekli\u011fin par\u00e7as\u0131 olmak da imk\u00e2ns\u0131zd\u0131r. Bu sebeple, d\u00fcnyadan haberdar olmak ve g\u00fcncel geli\u015fmeleri, haberleri takip etmek birey i\u00e7in l\u00fcks de\u011fil, toplumsal varolu\u015funu s\u00fcrd\u00fcrebilmesi ad\u0131na zaruri bir ihtiya\u00e7t\u0131r. Kolektif bir d\u00fc\u015f\u00fcnme prati\u011fi geli\u015ftirilmeden hi\u00e7bir toplumsal d\u00f6n\u00fc\u015f\u00fcm, yenilenme ya da tecdid hareketi ger\u00e7ekle\u015ftirilemez.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Bu toplumsal ve epistemik fark\u0131ndal\u0131k, bireye ciddi bir sorumluluk y\u00fcklemektedir. E\u011fer toplumun kurallar\u0131, i\u015fleyi\u015fi ve sosyolojik yap\u0131s\u0131 do\u011fru tahlil edilip \u00f6\u011frenilmezse, o toplum bireyi esir alan ve hapseden bir zindana d\u00f6n\u00fc\u015febilir. Bu esaretten kurtulman\u0131n ve toplumu yeniden in\u015fa edebilmenin yolu, \u00f6ncelikle toplumun ilmine sahip olmaktan ve &#8220;Toplumun in\u015fas\u0131nda ben nas\u0131l etkin bir katk\u0131da bulunabilirim?&#8221; sorusunu sormaktan ge\u00e7er.<\/p>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-gallery has-nested-images columns-default is-cropped wp-block-gallery-1 is-layout-flex wp-block-gallery-is-layout-flex\">\n<figure class=\"wp-block-image size-large\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"2048\" height=\"1366\" data-id=\"7037\" src=\"http:\/\/test.ide.org.tr\/wp-content\/uploads\/2026\/10\/2026-Mutefekkir-Kampi-11-1.jpg\" alt=\"\" class=\"wp-image-7037\"\/><\/figure>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-image size-large\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"2048\" height=\"1366\" data-id=\"7038\" src=\"http:\/\/test.ide.org.tr\/wp-content\/uploads\/2026\/10\/2026-Mutefekkir-Kampi-12-1.jpg\" alt=\"\" class=\"wp-image-7038\"\/><\/figure>\n<\/figure>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\"><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Kamp\u0131m\u0131z\u0131n ikinci g\u00fcn\u00fcnde Prof. Dr. Ejder Okumu\u015f \u201cGer\u00e7ekli\u011fin Toplumsal \u0130n\u015fas\u0131 ve Tecdid\u201d ba\u015fl\u0131kl\u0131 dersini ger\u00e7ekle\u015ftirdi. \u0130nsan, do\u011fas\u0131 ve varolu\u015fsal gereksinimleri itibar\u0131yla toplumsal bir varl\u0131kt\u0131r. Nitekim bu toplumsall\u0131k ba\u011f\u0131, bireylerin bir arada ya\u015famas\u0131n\u0131 zorunlu k\u0131lmaktad\u0131r. Tarihsel s\u00fcre\u00e7te 14. y\u00fczy\u0131lda \u0130bn Haldun\u2019un sosyolojinin temellerini (\u0130lm-i Umran) atmas\u0131 da bu toplumsal hakikatin bilimsel bir disipline kavu\u015fmas\u0131n\u0131 sa\u011flam\u0131\u015ft\u0131r. \u0130nsan\u0131n &hellip; <\/p>\n<p class=\"link-more\"><a href=\"https:\/\/test.ide.org.tr\/index.php\/2026\/05\/17\/prof-dr-ejder-okumus-gercekligin-toplumsal-insasi-ve-tecdid\/\" class=\"more-link\"><span class=\"screen-reader-text\"> &#8220;Prof. Dr. Ejder Okumu\u015f: Ger\u00e7ekli\u011fin Toplumsal \u0130n\u015fas\u0131 ve Tecdid&#8221;<\/span>devam\u0131n\u0131 oku<\/a><\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":7010,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_eb_attr":"","postBodyCss":"","postBodyMargin":[],"postBodyPadding":[],"postBodyBackground":{"backgroundType":"classic","gradient":""},"footnotes":""},"categories":[37,34],"tags":[],"class_list":["post-7036","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-mutefekkir-kampi-2026","category-yaz-kamplari"],"gutslider_comments":0,"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/test.ide.org.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/7036","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/test.ide.org.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/test.ide.org.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/test.ide.org.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/test.ide.org.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=7036"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/test.ide.org.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/7036\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":7039,"href":"https:\/\/test.ide.org.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/7036\/revisions\/7039"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/test.ide.org.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media\/7010"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/test.ide.org.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=7036"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/test.ide.org.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=7036"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/test.ide.org.tr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=7036"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}