Prof. Dr. Cihan Okuyucu & Beşir Ayvazoğlu: Aşk Estetiği

TİBU Yaz Okulu’un ilk gününde gerçekleştirile oturumda, Prof. Dr. Cihan Okuyucu moderatörlüğünde, Türk edebiyatının güzide şair ve yazarlarından Beşir Ayvazoğlu ile “Aşk Estetiği” kitabı üzerine “İslam, Sanat ve Estetik” başlığı altında ufuk açıcı bir söyleşi gerçekleştirildi.

Konuşmasına, bu eserin ortaya çıkışına vesile olan hatıraları ve kendisinde iz bırakan şairleri anlatarak başlayan Ayvazoğlu, Antik Yunan’ın komedi ve trajedi merkezli sanat anlayışı ile insanı mana, hikmet ve tefekküre çağıran İslam sanat telakkisi arasındaki temel farka temas etti.

İslam sanatı yalnızca göze hitap eden bir estetik değil, insanı görünenin ötesindeki hakikate yönelten bir idrak biçimidir.

Louis Massignon’un tasavvufi okumalarından hareketle, sanat yalnızca duyular dünyasına hapsedilemez; hakiki sanat insanı eşyanın ardındaki manaya ulaştırır. Bu sebeple İslam sanatı, suretten sirete, görünenlerden görünmeyene doğru yapılan manevi bir yolculuktur.

Teknolojinin gelişmesiyle birlikte soyut sanatın zayıfladığına dikkat çeken Ayvazoğlu, sanat ile zanaat arasındaki ince fakat hayati ayrıma temas etti. Sanat tabiata yeni bir mana ve yeni bir yorum katmaktır; mevcut olanı yalnızca taklit etmek ise sanat değil, zanaattır. Hakiki sanatkâr, tekniği tekrar eden değil; ruh, mana ve özgünlük inşa eden kişidir.

Geleneğin yalnızca geçmişten devralınan bir miras değildir. Bir medeniyetin kendini koruyarak yenileme kudretidir. Bu sebeple asıl sanat, geleneği tekrar etmek değil; onu anlayarak yeniden üretmek ve geleceğe taşıyabilmektir.

Söyleşinin hitamında estetik terbiyesiyle yoğrulan bir ruhun, güzeli görebilen, hissedebilen ve çoğaltabilen bir idrake sahip olacağı; medeniyetlerin de ancak böyle bir letafet ve mana dünyası üzerine inşa edileceği ifade edildi.