Kur’an-ı Kerim’de Zihinsel Erdemler | Ders 26

Bu haftaki dersimizde Hadi Adanalı Hocamız, inanç ile delil arasındaki irtibat üzerinde durarak, delillendirme, temellendirme ve tahkik meselelerini Kur’an-ı Kerim bağlamında ele aldı. Bu çerçevede inancın hangi gerekçelerle temellendirildiği ve kabul ile reddin ne tür zihinsel ve ahlaki süreçlere dayandığı soruları üzerine değerlendirmelerde bulundu. Hocamız, teknik konularda çoğu zaman bir otoriteye başvurma ihtiyacı duyduğumuzu hatırlatarak, …

Taha Abdurrahman Okumaları | Ders 21

Varlığı Alamet, Ayet ve Emanet Olarak OkumakProf. Dr. Mehmet Görmez hocamız bu haftaki derste, Taha Abdurrahman’ın tasavvuf öğretisi çerçevesinde insanın âlemle kurduğu ilişkinin mahiyetini, bu ilişkinin varlık, akıl ve amel arasındaki iç içe ilişki üzerinden nasıl yeniden kurulduğunu ve modern düşüncenin bu alanları birbirinden ayıran yaklaşımına karşı İslâm’ın bütüncül bakışını işledi. “Varlık, alâmet olarak okunduğunda …

İDE Akademi 2025–2026 Öğrenci Paneli 9

Uluslararası Mütefekkir programı kapsamında “21. Yüzyılda Ümmet Olmak” başlığında gerçekleştirilen panelimiz, Enstitü yönetim kurulu üyelerimizden Sn. Fevzi Mutlu ve genel müdürümüz Av. M. Akif Ersin’in moderatörlüğü ve destekleriyle gerçekleştirildi. İlk panelist öğrencimiz Şerife Akbulut, “Tevhidin Toplumsal İzdüşümü: Ümmet” başlıklı konuşmasında, ümmetin ırk veya coğrafya gibi irade dışı unsurlarla değil, ahlaki seçimlerle şekillenen evrensel bir “toplum …

Bir Filozof Bir Eser | Ders 9

Bu haftaki dersinde Müfit Selim Saruhan Hocamız, İbn Miskeveyh’in el-Fevzü’l-Asgar adlı eserini kaynakları, yöntemi ve etkileri açısından tahlil etti. Hocamız, İbn Miskeveyh denilince genellikle akla Tehzîbü’l-Ahlâk eserinin geldiğini, ancak onun metafizik alandaki temel eserlerinden biri olan el-Fevzü’l-Asgar’ının daha az bilindiğini, ve bu eserin düşünce sisteminin anlaşılması açısından son derece kurucu bir metin olduğunu özellikle vurguladı. …

İslam Düşüncesinde Usûl ve Metodoloji | Ders 23

İDE’de bu hafta, Prof. Dr. Mehmet Görmez’in usûl ve metodoloji dersi kapsamında “Külliyat-ı Hamse” başlıklı dersi gerçekleşti. Külliyat-ı hamse bağlamında tartışılan bir konu olarak, bu beş ilkenin (dini, canı, aklı, nesli ve malı korumak) kendi aralarında bir sıralamasının olup olmadığı çeşitli âlimler tarafından tartışılmıştır. İlk defa literatürde külliyat-ı hamseden bahseden Gazzâlî (ö. 505/1111) olmuştur. Bu …

İslam Düşüncesinde Usûl ve Metodoloji | Ders 22

İDE’de bu hafta, Prof. Dr. Mehmet Görmez’in usûl ve metodoloji dersi kapsamında “Kurucu, Koruyucu ve Kurtarıcı Âlim” başlıklı dersi gerçekleşti. İslam düşünce tarihinde âlimler kurucu, koruyucu ve kurtarıcı tavırlar üzerinden sınıflandırıldığında kurucu âlimler, korku yerine özgüven veren, hakikati parçalamayan, bütünlük içinde olan ve hikmetle hakikati yeniden inşa eden zihinler olarak karşımıza çıkmaktadır. Koruyucu âlimler ise …

Kur’an-ı Kerim’de Zihinsel Erdemler | Ders 25

Bu haftaki dersimizde Hadi Adanalı Hocamız, erdem ahlakı çerçevesinde inanç ile ahlak arasındaki ilişkiyi ele aldı. Bu bağlamda “inanç yalnızca teorik bir tasdikten mi ibarettir yoksa inançların ahlaki hayatımızı biçimlendiren pratik ve normatif boyutları da var mıdır?” sorusu üzerinde durdu. Hocamız, inancın teorik yapısı ile ahlakın pratik hayattaki tezahürü arasında anlamlı bir irtibatın varlığına yönelik …

Taha Abdurrahman Okumaları | Ders 19

Prof. Dr. Mehmet Görmez hocamız bu haftaki derste, Taha Abdurrahman’ın tasavvuf tecrübesinden hareketle insanın ötekiyle kurduğu ilişkinin özellikle siyaset alanında nasıl bir mahiyet kazandığını ele aldı. Bu çerçevede siyasetin ahlaktan koparılması, menfaat anlayışı, mülkiyet hırsı ve buna karşı emanet düşüncesinin imkânı üzerinde durdu. “Siyaset menfaattir, menfaat olan yerde ahlak olmaz” sözü, hakikat değil mülkiyet sevgisinin …

Taha Abdurrahman Okumaları | Ders 20

Prof. Dr. Mehmet Görmez hocamız bu haftaki derste, Taha Abdurrahman’ın tasavvuf öğretisinden yola çıkarak, modern yaklaşımların insan nefsini ahlaktan ayırma çabasını ve buna karşı tasavvufun ortaya koyduğu ahlaki terbiyeyi ele aldı. Bu bağlamda, psikanaliz üzerinden ileri sürülen “bilimsel” iddialarla tasavvufun nefsi arındıran yaklaşımı arasındaki farkı ortaya koydu; ayrıca nefsin hastalığı ve tedavisi meselesi ile ahlakın …

Kitap Tanıtımı: İslâm Düşüncesinde Bilimlerin Birliği

İslâm Düşünce Enstitüsü bünyesinde beş yıldır sürdürülen derslerin bir hülasası olan ve kolektif bir emekle hazırlanan “İslâm Düşüncesinde Bilimlerin Birliği” adlı eserimiz, düzenlenen ilmî bir toplantıyla tanıtıldı. İDE Akademi derslerini ve eserin kitaplaşma sürecini anlatan Dr. Veysel Eliş’in konuşmasıyla açılan oturum; Prof. Dr. Şaban Ali Düzgün, Prof. Dr. Celal Türer ve Prof. Dr. Soner Gündüzöz’ün …