Taha Abdurrahman Okumaları | Ders 11

Prof. Dr. Mehmet Görmez bu haftaki dersimizde, “Beşerî, sosyal, tabii ve İslami ilimler arasında nasıl bir birlik kurulabilir?” sorusunu Taha Abdurrahman düşüncesi üzerinden ele aldı. Bu sorunun, İslam’ın ilim tasavvurunu anlamak bakımından temel bir mesele olduğunu ve ilimler arasındaki ilişkinin ancak ilmin mahiyeti, ölçüsü ve vazifesi doğru anlaşıldığında kurulabileceğini ifade etti. İslam’ın ilim tasavvuru, birleştiren …

Taha Abdurrahman Okumaları | Ders 10

Prof. Dr. Mehmet Görmez hocamız bu haftaki dersinde, Taha Abdurrahman’ın Bu’su’d-Dehrâniyye ve Şurûdu Mâ Ba‘de’d-Dehrâniyye eserleri üzerinden, dünyanın dört bir yanından yankılanan “karanlık adanın” bize neyi anlattığı üzerinde durdu. Bu kadar vahşete vicdanlarını ve fıtratlarını nasıl ikna ettiler? Bu çocuk düşmanlığı nereden geliyor? sorularını tüm vicdan sahiplerinin sorduğu günlerde yaşadığımız ifade edilerek bu akıl almazlığa …

Taha Abdurrahman Okumaları | Ders 9

Prof. Dr. Mehmet Görmez hocamız, bu haftaki derste Taha Abdurrahman’ın “Mevtü’l-İrade Fi’l-Ümmeti Ev Nakdü’l-Misak” başlıklı makalesini ele aldı. Bu metnin, Taha Abdurrahman’ın tefkîr ve tefekkür ayrımının, çağdaş bir mesele olan ümmetin izzet ve zillet hâli üzerinden nasıl tezahür ettiğini göstermesi bakımından önemli olduğuna dikkat çekti. “Zillet, insan iradesine isabet eden büyük bir afettir. Zelil, iradesi …

Taha Abdurrahman Okumaları | Ders 8

Bu haftaki derste, Taha Abdurrahman’ın düşünce ve ahlak felsefesi çerçevesinde, Kur’an’ın bilinçli biçimde ayırdığı tefkîr ve tefekkür kavramları arasındaki fark ele alındı. Hocamız Prof. Dr. Mehmet Görmez tefkîrin, düşünceyi amelden ve değerden koparan teorik bir düzeyi; tefekkürün ise düşünceyi misak ve emanet bilinciyle eyleme bağlayan varoluşsal bir yönelimi temsil ettiği vurguladı. Bu ayrımı, insanın Allah …

Taha Abdurrahman Okumaları | Ders 7

Prof. Dr. Mehmet Görmez hocamız, dersin başında Kur’an-ı Kerim’in tefkîr ve tefekkür kavramlarını bilinçli bir şekilde ayırdığını belirterek, tefkîrin amelden kopuk, teorik bir düşünme tarzını; tefekkürün ise değerden ayrılmayan ve amel ile birlikte yürüyen bir düşünme biçimini temsil ettiğini ifade etti. Bu ayrım üzerinden, İslam dünyasının tarihsel süreçte tefkîri tefekküre tercih etmesinin düşünce-amel ilişkisinde ciddi …

Taha Abdurrahman Okumaları | Ders 6

Bu haftaki dersimiz, Taha Abdurrahman’ın Gazi Üniversitesi’nde gerçekleşen bir programı için kaleme aldığı metnin değerlendirilmesiyle başladı. Hocanın dikkat çektiği ilk nokta, “tefekkür” kavramının modern Arapça kullanımında büyük ölçüde unutulması ve onun yerine daha çok “tefkîr” kelimesinin yaygınlaşmasıydı. Hocamız iki kavram arasında biçimsel değil, yön belirleyen derin bir farkın bulunduğunu belirtti. Bu farka göre tefkîr analitik …

Taha Abdurrahman Okumaları | Ders 5

Prof. Dr. Mehmet Görmez hocamız, bugünkü dersine Taha Abdurrahman’ın Sualü’l-Amel adlı eserinin her ilim talebesi için bir yol haritası olabileceğine dikkat çekerek başladı. Buna istinaden, ilim ve amel arasındaki ilişkiye vakıf olan her âlim ve talebenin, bu iki alanın karşılıklı etkileşimi içinde ilmî çabasının yönünü bulduğunu ve amelinin istikamet kazandığını müşahede edeceğini ifade etti. Amel …

Taha Abdurrahman Okumaları | Ders 4

Prof. Dr. Mehmet Görmez hocamız bugünkü dersinde, Taha Abdurrahman’ın düşüncesinden hareketle dinin insan, dünya, akıl, kültür, ahlak, siyaset ve bilimle olan ilişkilerini yeniden düşünmenin önemine dikkat çekti. Bu ilişkilerin tarih boyunca yanlış yorumlanmasının, dinin hem anlaşılma biçimini hem de toplumsal karşılığını daralttığını ifade etti. Modern dönemde ortaya çıkan indirgemeci yaklaşımların, dini hayatın bütünlüğünden kopardığını ve …

Taha Abdurrahman Okumaları | Ders 3

Prof. Dr. Mehmet Görmez hocamız bugünkü dersinde, Taha Abdurrahman’ın Sûalü’l-Amel adlı eserinde yer alan “Bilim ve Din Arasındaki İlişkiyi Nasıl Yenileriz?” başlıklı bölümü ele aldı. Hocamız dersin başında, bu konunun hem İslam düşünce geleneğinde hem de Batı düşüncesinde merkezî bir mesele olduğunu; ancak ilk olarak Batı’da ele alındığı için temellerinin Batı tarihi çerçevesinde atıldığını ifade …

Taha Abdurrahman Okumaları | Ders 2

Prof. Dr. Mehmet Görmez hocamız bugünkü dersinde geçtiğimiz haftaki konunun devamı olarak, Taha Abdurrahman’ın Sûalü’l-Amel isimli eserinden “İlim/Bilim ve Fikir/Düşünce Arasındaki İlişkiye Bakışı Nasıl Yenileriz” başlıklı bölümü ele aldı. Hocamız, önceki dersin bir özeti niteliğinde yaptığı değerlendirmede, bilim ve bilginin yalnızca tek bir tasavvurdan ibaret olmadığını ve üç farklı tasavvur biçimi bulunduğunu dile getirdi. Benzer …