Sünnet ve Sîret Metodolojisi | Ders 15

yazan İslam Düşünce EnstitüsüDers Özetleri, Sîret ve Sünnet MetodolojisiYayımlanma tarihi Yorumlar kapalı

Bu haftaki dersimizde Bünyamin Erul hocamız, Sünnet ve Hadis ilminin metodolojik zeminini yalnızca bir “rivayet tekniği” olarak değil, aynı zamanda sistemli bir epistemolojik disiplin olarak ele almanın imkânlarını tartışmıştır. Dersin temel konusu, hadis metinlerinin sadece dini metinler olarak değil; aynı zamanda tarihsel birer haber ve rivayet olarak nasıl analiz edilmesi gerektiği meselesidir. Hocamızın perspektifine göre …

“Sünnet ve Sîret Metodolojisi | Ders 15”devamını oku

Bir Filozof Bir Eser | Ders 5

yazan İslam Düşünce EnstitüsüDers Özetleri, İslam Felsefesinde Bir Filozof Bir EserYayımlanma tarihi Yorumlar kapalı

Hocamız bugün dersi kapsamında Fârâbî’nin Kitâbü Ârâʾi Ehli’l-Medîneti’l-Fâzıla adlı eserini tahlil etti. Hocamız Fârâbî’nin bu eserine benzer başlıklara sahip olan Fusûlü’l-medenî, es-Siyâsetü’l-medeniyye Tahsîlü’s-saʿâde, Kitâbü’l-mille ve Kitâbü’l-hurûf gibi eserlerine de değinerek bu metinlerin her birinin birbirine benzer görünmesine rağmen aslında ayrıntılarda fizikten metafiziğe, ahlâktan siyasete ve dine uzanan geniş bir medeniyet projesinin farklı boyutlarını temsil ettiğini …

“Bir Filozof Bir Eser | Ders 5”devamını oku

Meselelere Felsefe ile Bakmak | Ders 5

yazan İslam Düşünce EnstitüsüDers Özetleri, Meselelere Felsefe ile BakmakYayımlanma tarihi Yorumlar kapalı

Prof. Dr. Celal Türer bu dersinde, felsefe tarihinin en zorlu antinomilerinden biri olan rasyonalizm ve empirizm çatışmasını merkeze alarak, akıl kavramının tarihsel süreçte sabit bir güç değil, sürekli form değiştiren bir yapı olduğunu ortaya koymuştur. Rasyonalizmin her zaman “bir sıfır önde” başladığı algısına değinen Türer, Azra Erhat’ın “İşte İnsan” eserindeki çözümlemesine atıfla, aklın kökeninin hem …

“Meselelere Felsefe ile Bakmak | Ders 5”devamını oku

Sünnet ve Sîret Metodolojisi | Ders 14

yazan İslam Düşünce EnstitüsüDers Özetleri, Sîret ve Sünnet MetodolojisiYayımlanma tarihi Yorumlar kapalı

Bu haftaki dersimizde hocamız, Hz. Peygamber’in tarihsel kimliğini, dramatik kurgulardan, efsanevi eklentilerden, edebi romantizmden ve anakronik projeksiyonlardan arındırarak, onu “gerçeğe en yakın” biçimiyle idrak etmenin metodolojik çerçevesini tartışmıştır. Temel sorun, 14 asırlık süreçte katmanlaşan ve çoğu zaman idealize edilen “tasavvur ürünü siyer” ile Kur’an ve sahih rivayetlerin işaret ettiği “olgusal siyer” arasındaki ontolojik farkın net …

“Sünnet ve Sîret Metodolojisi | Ders 14”devamını oku

Bir Filozof Bir Eser | Ders 4

yazan İslam Düşünce EnstitüsüDers Özetleri, İslam Felsefesinde Bir Filozof Bir EserYayımlanma tarihi Yorumlar kapalı

Prof. Dr. Müfit Selim Saruhan hocamız dersimizde Fârâbî’nin “Risâle fîmâ yenbağî en yukaddem kable teallûmi’l-felsefe” adlı Arapça risalesini metin üzerinden okuyarak tahlil etti. Bu risalenin Türkçede “Felsefe Öğreniminden Önce Bilinmesi Gerekenler” şeklinde ifade edilebileceğini belirtti. Ayrıca Fârâbî’nin bir de “Mantık öğrenmeden önce bilinmesi gerekenler” başlıklı benzer içerikte bir risalesi bulunduğunu ifade etti. Öncelikle metnin teknik …

“Bir Filozof Bir Eser | Ders 4”devamını oku

İslam Düşüncesinde Usûl ve Metodoloji | Ders 16

yazan İslam Düşünce EnstitüsüDers Özetleri, İslam Düşüncesinde Usûl ve MetodolojiYayımlanma tarihi Yorumlar kapalı

İDE’de bu hafta, Prof. Dr. Mehmet Görmez’in usûl ve metodoloji dersi kapsamında “Makâsıdu’l-İbâdât” başlıklı dersi gerçekleşti. Makâsıdü’ş-şerîa’nın ibadetler özelindeki tezahürü olan Makâsıdu’l-İbâdât, mükellefin yerine getirdiği ameller ile elde etmesi beklenen ‘maslahat’ ve ‘hikmet’ dengesini merkeze alan bir metodolojiyi temsil eder. Konunun daha iyi kavranması için öncelikle amellerin mahiyetine dair şu temel ikili ayrımı yapmak gerekir: …

“İslam Düşüncesinde Usûl ve Metodoloji | Ders 16”devamını oku

Kur’an-ı Kerim’de Zihinsel Erdemler | Ders 18

yazan İslam Düşünce EnstitüsüDers Özetleri, Kur’an-ı Kerim’de Zihinsel ErdemlerYayımlanma tarihi Yorumlar kapalı

Bu haftaki dersimizde Hadi Adanalı Hocamız, İslâmî metinlerin anlaşılması ve yorumlanmasında dil felsefesinden ve mantıktan nasıl faydalanabileceğimiz sorusu etrafında derse giriş yaptı. Hocamız, özellikle Hz. Peygamber ile ilgili rivayetlerin nasıl anlaşılacağına yönelik tartışmaların temelde metin yorumuna dayandığını belirterek, metinle kurduğumuz ilişki üzerine düşünmenin zorunlu olduğunu vurguladı. Bu bağlamda modern dönemde dil felsefesinin bize sağladığı imkanlarla …

“Kur’an-ı Kerim’de Zihinsel Erdemler | Ders 18”devamını oku

Taha Abdurrahman Okumaları | Ders 13

yazan İslam Düşünce EnstitüsüDers Özetleri, Taha Abdurrahman OkumalarıYayımlanma tarihi Yorumlar kapalı

Prof. Dr. Mehmet Görmez hocamız bu haftaki dersinde, vaz‘î ilimler ile şer‘î ilimler arasındaki ilişkinin mahiyetini yeniden hatırlatarak söze başladı. Vaz‘î ilimlerin pozitif ilimler olduğunu; yani tecrübe, gözlem ve fenomenler üzerinden hareket eden ilimler olduğunu ifade etti. Bu ilimlerin kendi alanlarında vazgeçilmez olduğunu, ancak mutlaklık iddiasına dönüştüklerinde çelişkiye düştüklerini vurguladı. Şer‘î ilimlerin ise değerle irtibatlı …

“Taha Abdurrahman Okumaları | Ders 13”devamını oku

Meselelere Felsefe ile Bakmak | Ders 4

yazan İslam Düşünce EnstitüsüDers Özetleri, Meselelere Felsefe ile BakmakYayımlanma tarihi Yorumlar kapalı

Prof. Dr. Celal Türer, dersine insanın sonlu mevcudiyeti ile sonsuzluk arayışı arasındaki sınırda kalan bir varlık olduğunu ve bu durumun varoluşsal bir gerilim yarattığını belirterek başladı. Bu bağlamda felsefenin temel görevinin zihindeki çatışmaları yani Antinomies kavramını rasyonel bir zeminde çözümlemek olduğunu vurguladı ve hakikati Yunan düşüncesindeki Aletheia (örtünün kaldırılması) ve İslam geleneğindeki “Keşfü’l-Mahcub” kavramlarıyla ilişkilendirerek, …

“Meselelere Felsefe ile Bakmak | Ders 4”devamını oku

Sünnet ve Sîret Metodolojisi | Ders 13

yazan İslam Düşünce EnstitüsüDers Özetleri, Sîret ve Sünnet MetodolojisiYayımlanma tarihi Yorumlar kapalı

Bu ders, Hz. Peygamber’in Risâlet öncesi kırk yılını kronolojik olarak aktarmaktan ziyade, bu döneme dair rivayetlerin epistemolojik değeri, hermenötik yorumu ve tarih yazımı açısından problematik yönlerini analiz etmeyi amaçlamaktadır. Temel mesele, siyer malzemesinin nasıl okunacağıdır. Kur’an’ın önceki peygamberlerin çocukluk ve gençlik dönemlerine dair anlatılar sunmasına rağmen Hz. Muhammed’in Risâlet öncesi hayatı hakkında belirgin bir suskunluk …

“Sünnet ve Sîret Metodolojisi | Ders 13”devamını oku